Thin Prep Τεστ Παπ: Τι Είναι και Πλεονεκτήματα

1. Τί είναι το τεστ Παπανικολάου ή το κολποτραχηλικό επίχρισμα;

Το τεστ Παπανικολάου (Παπ Τεστ) είναι μια προληπτική δοκιμασία ελέγχου που ανιχνεύει με επιτυχία κύτταρα ενδεικτικά καρκίνου του τραχήλου της μήτρας ή κύτταρα που μπορεί μελλοντικά να εξελιχθούν σε καρκινικά κύτταρα. Εφευρέθηκε από τον Έλληνα Γεώργιο Παπανικολάου πριν από 50 χρόνια και ουσιαστικά δεν έχει αλλάξει από τότε.

2. Γιατί να κάνω τεστ Παπανικολάου;

Τακτικά τεστ Παπανικολάου συμβάλλουν  στην πρόληψη του καρκίνου της μήτρας. Τα κύτταρα του τράχηλου της μήτρας μπορεί να εξελίσσονται χωρίς να υπάρχουν συμπτώματα ή πόνος. Ακόμα και μικρές αλλοιώσεις στα κύτταρα μπορούν να εξελιχθούν σε καρκίνο αν δεν αντιμετωπιστούν με θεραπεία. Επίσης με το Παπ τεστ ελέγχεται η ορμονική λειτουργία όπως και  η χορήγηση ορμονικών σκευασμάτων. Τέλος ανιχνεύονται φλεγμονές του κόλπου ή του τραχήλου (κολπίτιδες, τραχηλίτιδες) καθώς και οι αιτιολογικοί τους παράγοντες (μικρόβια, μύκητες, τριχομονάδες, ιοί κ.ά.)

3. Πώς γίνεται το τεστ Παπανικολάου;

Ο γιατρός που κάνει το Παπ τεστ ξύνει κύτταρα από τον τράχηλο της μήτρας με την βοήθεια μίας μικρής σπάτουλας και μίας βούρτσας. Τα κύτταρα επαλείφονται σε μία γυάλινη πλάκα την οποία και στέλνει στο εργαστήριο για μικροσκοπική εξέταση.

4. Υπάρχει περίπτωση βελτίωσης του τεστ Παπανικολάου;

Η απλή επάλειψη στη γυάλινη πλάκα προκαλεί ακανόνιστη επίστρωση που δυσκολεύει την ακριβή αξιολόγηση. Επιπλέον, μελέτες έχουν αποδείξει ότι η πλειονότητα του υλικού των κυττάρων δεν επιστρώνεται στη γυάλινη πλάκα και απορρίπτεται με την σπάτουλα ή το βουρτσάκι λήψεως. Σήμερα η τεχνική Thin Prep δίνει λύσεις στους περιορισμούς του κλασσικού Παπ τεστ και αποτελεί την πραγματική βελτίωση.

5. Πως διαφέρει το Thin Prep Παπ τεστ;

Τα κύτταρα συλλέγονται κατά τον ίδιο τρόπο και χωρίς επιπρόσθετη ταλαιπωρία. Αλλά αντί να επιστρωθούν στη γυάλινη πλάκα, ο γιατρός τοποθετεί τα κύτταρα σε φιαλίδιο με διάλυμα συντήρησης. Επιπλέον, η επίστρωση στη γυάλινη πλάκα γίνεται αυτόματα με ειδική συσκευή. Αυτή η διαδικασία εξασφαλίζει τη συλλογή όλων των κυττάρων της λήψεως και τη σωστή συντήρηση και επίστρωση τους. Επιπλέον το Thin Prep επιτρέπει πολλαπλές εξετάσεις στο ίδιο δείγμα χωρίς επαναληπτική επίσκεψη και λήψη.

6. Υπάρχουν στοιχεία ότι το Thin Prep Παπ τεστ είναι πιο αποτελεσματικά;

Έγκυρες κλινικές μελέτες που έχουν γίνει παγκοσμίως έχουν αποδείξει ότι το Παπ τεστ με τη μέθοδο Thin Prep, δίνει ακριβέστερα αποτελέσματα από το συμβατικό κολπικό επίχρισμα. Το Thin Prep Παπ τεστ αποτελεί σήμερα την πιο ευαίσθητη μέθοδο προληπτικού ελέγχου και διάγνωσης βλαβών του τραχήλου της μήτρας.

7. Τι γίνεται αν το Παπ τεστ δεν είναι φυσιολογικό;

Αν το Παπ τεστ δεν είναι φυσιολογικό, αυτό δεν σημαίνει ότι έχετε καρκίνο! Αυτό συμβαίνει συχνά από κάποια φλεγμονή ή μόλυνση στον τράχηλο της μήτρας ή στον κόλπο. Όταν το Παπ τεστ δεν είναι φυσιολογικό, ο γιατρός θα σας συστήσει αμέσως την πιο κατάλληλη θεραπεία για σας. Ζητήστε από τον γιατρό να σας εξηγήσει το τεστ και ότι θα επακολουθήσει.

8. Ποιός πρέπει να κάνει το τεστ Παπανικολάου;

Όλες οι γυναίκες που είχαν ή έχουν ενεργή σεξουαλική ζωή πρέπει να κάνουν τακτικά το τεστ Παπανικολάου. Ακόμα και αν δεν έχετε τώρα ενεργή σεξουαλική ζωή ή δεν έχετε περίοδο πια, πρέπει να κάνετε τακτικά τεστ Παπανικολάου.

9. Γιατί θα έπρεπε να ζητήσω το Thin Prep Παπ τεστ;

Το Thin Prep Παπ τεστ είναι η πρώτη πραγματική βελτίωση του τεστ Παπανικολάου από την πρωτοεμφάνισή του πριν 50 χρόνια. Αυτό το νέο εξελιγμένο τεστ ενισχύει την εμπιστοσύνη σας για την πιστότητα της εξέτασης. Αποκτήστε τον έλεγχο του σώματός σας και ζητήστε από το γιατρό σας το Thin Prep Παπ τεστ σήμερα.

Με λίγα λόγια..

Κυτταρολογία υγρής φάσης: τι συμβαίνει στο εργαστήριο

Το Thin Prep είναι η πιο γνωστή μέθοδος κυτταρολογίας υγρής φάσης (liquid-based cytology). Η λήψη στο ιατρείο μοιάζει με την κλασική. Η διαφορά βρίσκεται σε όσα γίνονται μετά, και αυτά εξηγούν γιατί το αποτέλεσμα διαβάζεται πιο εύκολα.

• Ξέπλυμα στο φιαλίδιο: ο γιατρός ανακινεί το βουρτσάκι μέσα σε υγρό συντήρησης με βάση την αλκοόλη. Τα κύτταρα μονιμοποιούνται αμέσως και δεν ξεραίνονται στον αέρα, κάτι που στο κλασικό επίχρισμα αλλοιώνει συχνά τη μορφολογία τους.
• Διαχωρισμός: στο εργαστήριο ένα αυτόματο μηχάνημα αναδεύει το δείγμα και το περνά από ειδικό φίλτρο. Μεγάλο μέρος από αίμα, βλέννη και φλεγμονώδη κύτταρα απομακρύνεται.
• Λεπτή στιβάδα: τα επιθηλιακά κύτταρα απλώνονται σε ένα μικρό, ομοιόμορφο κύκλο πάνω στο πλακίδιο, σε μία σχεδόν μονή στιβάδα. Δεν επικαλύπτονται, άρα ο κυτταρολόγος βλέπει καθαρά κάθε κύτταρο.
• Χρώση και ανάγνωση: ακολουθεί η κλασική χρώση Παπανικολάου. Σε ορισμένα εργαστήρια η ανάγνωση υποβοηθείται από σύστημα ανάλυσης εικόνας, που επισημαίνει τα πεδία που χρειάζονται προσοχή.

Το υπόλοιπο υγρό μένει στο φιαλίδιο. Αυτό είναι ίσως το μεγαλύτερο πρακτικό πλεονέκτημα της μεθόδου.

Τι άλλο μπορεί να ελεγχθεί από το ίδιο φιαλίδιο

Επειδή το δείγμα διατηρείται, το εργαστήριο μπορεί να κάνει πρόσθετες εξετάσεις χωρίς να χρειαστεί να ξαναέρθετε για νέα λήψη:

• HPV test: ανίχνευση των ογκογόνων τύπων του ιού και, όπου ζητηθεί, προσδιορισμός των τύπων 16 και 18.
• Αντανακλαστικός έλεγχος HPV: όταν η κυτταρολογία δείξει οριακό εύρημα, όπως ASC-US, το HPV test γίνεται από το ίδιο υλικό και ξεκαθαρίζει αν χρειάζεται κολποσκόπηση.
• Μοριακός έλεγχος για λοιμώξεις: χλαμύδια, γονόκοκκος και τριχομονάδα, με τεχνικές PCR.
• Ανοσοκυτταροχημικοί δείκτες: σε επιλεγμένες περιπτώσεις, χρώσεις όπως η διπλή p16/Ki-67 βοηθούν να φανεί ποιες γυναίκες με θετικό HPV χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση.

Το δείγμα παραμένει κατάλληλο για τέτοιες εξετάσεις για ορισμένες εβδομάδες, σύμφωνα με τις οδηγίες του κάθε εργαστηρίου.

Thin Prep και HPV test στον σύγχρονο προληπτικό έλεγχο

Ο προσυμπτωματικός έλεγχος για τον καρκίνο του τραχήλου αλλάζει. Σε πολλές χώρες της Ευρώπης η πρώτη εξέταση για γυναίκες άνω των 30 περίπου ετών είναι πλέον το HPV test, και η κυτταρολογία χρησιμοποιείται για να ξεχωρίσει ποιες γυναίκες με θετικό HPV χρειάζονται κολποσκόπηση. Σε άλλες γίνεται συνδυαστικός έλεγχος, κυτταρολογία και HPV μαζί.

Η κυτταρολογία υγρής φάσης ταιριάζει και στα τρία σενάρια, γιατί ένα φιαλίδιο αρκεί για όλα. Ποιο πρόγραμμα ελέγχου ταιριάζει σε εσάς, με ποια συχνότητα και από ποια ηλικία, εξηγείται αναλυτικά στον οδηγό για το τεστ Παπ και τον έλεγχο HPV.

Πόσο πιο ακριβές είναι το Thin Prep; Τι δείχνουν οι μελέτες

Η υγρή φάση έχει πραγματικά πλεονεκτήματα, αξίζει όμως να τα δούμε με ακρίβεια και χωρίς υπερβολές.

• Λιγότερα ακατάλληλα δείγματα: αυτό είναι το πιο σταθερό εύρημα των μελετών. Λιγότερες γυναίκες καλούνται να επαναλάβουν την εξέταση επειδή το πλακίδιο δεν διαβαζόταν.
• Ευκολότερη και ταχύτερη ανάγνωση: ο κυτταρολόγος εξετάζει μικρότερη, καθαρότερη επιφάνεια.
• Πρόσθετες εξετάσεις από το ίδιο δείγμα: HPV test και έλεγχος λοιμώξεων χωρίς δεύτερη λήψη.
• Ανίχνευση προκαρκινικών αλλοιώσεων: μεγάλες τυχαιοποιημένες μελέτες στην Ευρώπη έδειξαν ότι η ευαισθησία για αλλοιώσεις υψηλού βαθμού είναι παρόμοια με του καλά εκτελεσμένου κλασικού επιχρίσματος. Το όφελος δηλαδή αφορά κυρίως την ποιότητα του δείγματος και την ευελιξία, και λιγότερο τον αριθμό των αλλοιώσεων που εντοπίζονται.

Με άλλα λόγια, η σωστή λήψη και ο τακτικός έλεγχος μετρούν περισσότερο από τη μέθοδο. Ένα Thin Prep κάθε λίγα χρόνια, στο σωστό διάστημα, προστατεύει πολύ περισσότερο από οποιαδήποτε τεχνική γίνεται σπάνια.

Πώς διαβάζεται η απάντηση της κυτταρολογίας υγρής φάσης

Το έντυπο του εργαστηρίου ακολουθεί συνήθως το σύστημα Bethesda και έχει τρία μέρη.

Επάρκεια δείγματος

Αναφέρει αν το δείγμα είναι «ικανοποιητικό για αξιολόγηση». Συχνά σημειώνεται αν υπάρχουν κύτταρα από τη ζώνη μετάπλασης, δηλαδή το σημείο του τραχήλου όπου ξεκινούν οι περισσότερες αλλοιώσεις. Η απουσία τους σε μια κατά τα άλλα φυσιολογική απάντηση δεν σημαίνει πρόβλημα. Ο γιατρός σας θα αποφασίσει αν χρειάζεται επανάληψη νωρίτερα.

Γενική κατηγοριοποίηση

«Αρνητικό για ενδοεπιθηλιακή βλάβη ή κακοήθεια» σημαίνει φυσιολογικό αποτέλεσμα. Οποιαδήποτε άλλη διατύπωση συζητείται με τον γιατρό σας, γιατί τα περισσότερα ευρήματα είναι ήπια.

Σχόλια

Εδώ σημειώνονται ευρήματα όπως μύκητες, εικόνα βακτηριακής κολπίτιδας, ατροφικές αλλαγές μετά την εμμηνόπαυση ή αντιδραστικές μεταβολές. Δεν είναι παθολογικά κύτταρα. Αντιμετωπίζονται μόνο αν υπάρχουν συμπτώματα ή αν ο γιατρός το κρίνει απαραίτητο.

Thin Prep σε ειδικές περιπτώσεις

• Εγκυμοσύνη: η λήψη είναι ασφαλής σε κάθε τρίμηνο, αν είναι η ώρα για τον προγραμματισμένο έλεγχο. Μπορεί να ακολουθήσουν λίγες σταγόνες αίμα, που είναι αναμενόμενες.
• Μετά την εμμηνόπαυση: η ατροφία κάνει τα κύτταρα πιο δύσκολα στην ερμηνεία. Αν το δείγμα δεν είναι σαφές, ο γιατρός μπορεί να προτείνει τοπικά οιστρογόνα για λίγες εβδομάδες και επανάληψη.
• Μετά από υστερεκτομή: αν ο τράχηλος έχει αφαιρεθεί για καλοήθη αιτία και δεν υπήρχε ιστορικό προκαρκινικών αλλοιώσεων, ο έλεγχος συνήθως σταματά. Αν υπάρχει τέτοιο ιστορικό, γίνεται λήψη από τον κόλπο σε τακτά διαστήματα. Περισσότερα για την υστερεκτομή.
• Εμβολιασμένες γυναίκες: το εμβόλιο HPV δεν καλύπτει όλους τους ογκογόνους τύπους, άρα ο προληπτικός έλεγχος συνεχίζεται κανονικά.
• Μετά από θεραπεία αλλοιώσεων: η παρακολούθηση γίνεται με κυτταρολογία και HPV test από το ίδιο φιαλίδιο, σε διαστήματα που ορίζει ο γιατρός.

Η λήψη για Thin Prep στο ιατρείο: τα δευτερόλεπτα που κρίνουν την ποιότητα

Η καλύτερη εργαστηριακή τεχνική δεν μπορεί να διορθώσει μια φτωχή λήψη. Γι’ αυτό τα λίγα δευτερόλεπτα στο ιατρείο έχουν μεγάλη σημασία.

Τι κάνει ο γιατρός

• Τοποθετεί τον κολποδιαστολέα, συνήθως μόνο με νερό, ώστε το λιπαντικό να μην επηρεάσει το δείγμα.
• Χρησιμοποιεί βουρτσάκι σε σχήμα σκούπας, που περιστρέφεται μερικές φορές γύρω από το στόμιο του τραχήλου, ή συνδυασμό σπάτουλας και ενδοτραχηλικού βουρτσακιού.
• Ξεπλένει αμέσως το βουρτσάκι στο φιαλίδιο, ώστε να μη χαθούν κύτταρα, και κλείνει καλά το καπάκι.
• Σημειώνει στο παραπεμπτικό στοιχεία που βοηθούν τον κυτταρολόγο: ημέρα κύκλου, εγκυμοσύνη, εμμηνόπαυση, ορμονική θεραπεία, προηγούμενα ευρήματα.

Τι μπορείτε να κάνετε εσείς

• Αδειάστε την κύστη πριν από την εξέταση. Χαλαρώνετε πιο εύκολα.
• Αναπνεύστε αργά και αφήστε τους μηρούς να «πέσουν» προς τα έξω. Η ένταση των μυών κάνει τη λήψη πιο άβολη.
• Πείτε στον γιατρό αν πονάτε. Υπάρχουν μικρότεροι κολποδιαστολείς και τρόποι να γίνει πιο άνετη η εξέταση.
• Αναφέρετε αν έχετε πρόσφατα συμπτώματα λοίμωξης, ώστε να ελεγχθούν από το ίδιο φιαλίδιο.

Συχνές Ερωτήσεις

Τι είναι το Thin Prep τεστ Παπ;

Είναι τεστ Παπανικολάου υγρής φάσης. Το δείγμα από τον τράχηλο δεν απλώνεται σε πλακίδιο αλλά τοποθετείται σε ειδικό υγρό συντήρησης και επεξεργάζεται στο εργαστήριο, ώστε τα κύτταρα να φαίνονται καθαρότερα.

Σε τι διαφέρει από το κλασικό τεστ Παπ;

Δίνει λιγότερα ακατάλληλα δείγματα, καθώς απομακρύνονται αίμα και βλέννη, και επιτρέπει από το ίδιο φιαλίδιο να γίνει HPV DNA test ή έλεγχος για χλαμύδια, χωρίς δεύτερη λήψη.

Πονάει η λήψη;

Όχι. Γίνεται όπως το συμβατικό τεστ, με ένα μαλακό βουρτσάκι, και διαρκεί λίγα δευτερόλεπτα. Μπορεί να νιώσετε ελαφριά πίεση.

Κάθε πότε πρέπει να κάνω τεστ Παπ;

Ο έλεγχος ξεκινά στα 21 ή με την έναρξη της σεξουαλικής ζωής και επαναλαμβάνεται σε διαστήματα που ορίζει ο γιατρός σας, ανάλογα με την ηλικία και τα προηγούμενα αποτελέσματα. Αναλυτικά στον οδηγό Τεστ Παπ και HPV.

Πώς προετοιμάζομαι;

Προγραμματίστε το εκτός περιόδου. Για 48 ώρες πριν αποφύγετε επαφή, κολπικά φάρμακα, κρέμες και πλύσεις.

Τι γίνεται αν το αποτέλεσμα δεν είναι φυσιολογικό;

Τις περισσότερες φορές πρόκειται για ήπιες αλλοιώσεις που παρακολουθούνται. Ανάλογα με το εύρημα μπορεί να χρειαστεί HPV test ή κολποσκόπηση.

Τι σημαίνει «ακατάλληλο δείγμα» στο Thin Prep;

Σημαίνει ότι τα κύτταρα δεν ήταν αρκετά ή δεν φαίνονταν καθαρά, για παράδειγμα λόγω αίματος ή έντονης φλεγμονής. Δεν είναι παθολογικό αποτέλεσμα. Η λήψη επαναλαμβάνεται συνήθως μετά από δύο έως τρεις μήνες, ή νωρίτερα αν αντιμετωπιστεί πρώτα μια λοίμωξη.

Μπορεί να γίνει HPV test αργότερα από το ίδιο δείγμα;

Ναι. Το υλικό μένει στο φιαλίδιο και, μέσα στο χρονικό περιθώριο που ορίζει το εργαστήριο, ο γιατρός μπορεί να ζητήσει HPV test ή έλεγχο για λοιμώξεις χωρίς νέα λήψη. Αυτό είναι ιδιαίτερα χρήσιμο όταν η κυτταρολογία δείξει οριακό εύρημα.

Το Thin Prep ανιχνεύει και καρκίνο ενδομητρίου ή ωοθηκών;

Όχι. Είναι εξέταση για τον τράχηλο της μήτρας. Σπάνια μπορεί να εντοπίσει παθολογικά αδενικά κύτταρα που οδηγούν σε περαιτέρω έλεγχο, δεν αντικαθιστά όμως το υπερηχογράφημα ή άλλες εξετάσεις για το ενδομήτριο και τις ωοθήκες.

Χρειάζεται να είμαι νηστική ή να σταματήσω τα αντισυλληπτικά;

Όχι. Η λήψη δεν απαιτεί νηστεία και δεν χρειάζεται διακοπή αντισυλληπτικών ή άλλων φαρμάκων από το στόμα. Ενημερώστε όμως τον γιατρό σας αν χρησιμοποιείτε κολπικά σκευάσματα ή έχετε σπιράλ.

Μπορεί να γίνει Thin Prep αν έχω σπιράλ;

Ναι. Το σπιράλ δεν εμποδίζει τη λήψη. Ο γιατρός προσέχει τα νήματα του σπιράλ, ώστε να μην τα τραβήξει, και αναφέρει την παρουσία του στο παραπεμπτικό, γιατί μπορεί να προκαλέσει αντιδραστικές αλλαγές στα κύτταρα που δεν έχουν κλινική σημασία.

Πόσο καιρό κάνει να βγει το αποτέλεσμα;

Συνήθως λίγες ημέρες έως δύο εβδομάδες, ανάλογα με το εργαστήριο και το αν ζητήθηκαν πρόσθετες εξετάσεις, όπως HPV test. Αν το αποτέλεσμα χρειάζεται ενέργεια, ο γιατρός σας θα επικοινωνήσει μαζί σας για τα επόμενα βήματα.